Wat is waarderend leidinggeven?
Waarderend leidinggeven is een manier van leidinggeven waarbij de aandacht niet primair uitgaat naar problemen en tekortkomingen, maar naar wat goed gaat, welke kwaliteiten aanwezig zijn en hoe deze verder kunnen worden ontwikkeld. Het uitgangspunt is dat duurzame verbetering ontstaat wanneer mensen worden betrokken vanuit hun talenten, successen en gezamenlijke ambities.
Binnen het onderwijs betekent waarderend leidinggeven dat leidinggevenden werken aan zowel de kwaliteit van het onderwijs als aan een professionele cultuur waarin medewerkers en leerlingen zich kunnen ontwikkelen. Zij creëren een leer- en werkomgeving waarin samenwerking, eigenaarschap en vertrouwen centraal staan. Hierdoor ontstaat een schoolklimaat waarin medewerkers zich medeverantwoordelijk voelen voor de gezamenlijke opdracht en waarin continu leren en verbeteren vanzelfsprekend zijn.
SamenWijzer heeft daarvoor vijf richtinggevende leiderschapsprincipes ontwikkeld. Leiderschap principes die niet alleen schoolleiders maar ook de andere onderwijsprofessionals kunnen inzetten om doelen te realiseren. Deze principes geven zowel richting aan de taak als aan de relatie. Zij zetten ook aan tot duurzaam veranderend gedrag in het leiding geven aan professionals.
Een belangrijk onderdeel van waarderend leidinggeven is het ontwikkelen van een waarderende grondhouding. Deze houding vraagt van leidinggevenden dat zij zich bewust zijn van hun eigen overtuigingen, gedrag en invloed op anderen. Door met oprechte nieuwsgierigheid te luisteren, waarderende vragen te stellen en aan te sluiten bij de kwaliteiten van mensen, ontstaat ruimte voor dialoog, betrokkenheid en gezamenlijke ontwikkeling.

Waarderend leidinggeven is gebaseerd op de principes van Appreciative Inquiry (waarderend actieonderzoek). Deze benadering richt zich op het onderzoeken van wat werkt, waarom dit werkt en hoe succesvolle ervaringen kunnen worden benut om gewenste veranderingen vorm te geven. Waarderende gesprekken en actieonderzoek helpen teams om samen inzicht te krijgen in hun sterke punten, een gedeeld toekomstbeeld te ontwikkelen en concrete verbeteringen in de praktijk te realiseren.
Vanuit deze werkwijze krijgt kwaliteitszorg een andere invulling. Kwaliteitsontwikkeling wordt niet uitsluitend gezien als het controleren en verantwoorden van resultaten, maar als een gezamenlijk leerproces waarin reflectie, onderzoek en dialoog leiden tot duurzame verbetering van het onderwijs. Zo draagt waarderend leidinggeven bij aan een positieve verbetercultuur waarin kwaliteit, professionele groei en werkplezier elkaar versterken.
Start 6de leergang Waarderend Leidinggeven
De 6de leergang Waarderend Leidinggeven (100 punten) start op 29 september 2026. Wil jij ook effectief, waarderend en met plezier leidinggeven aan kwaliteit van onderwijs én aan jezelf?
Meer informatie en inschrijven via de website van AVS:
avs.nl/academie/opleidingen-en-leergangen/waarderend-leidinggeven/
